نشون داده شده که تمرین تنفس سریع و همراه با موسیقی، می‌تونه حالت‌هایی شبیه به اثرات مواد روان‌گردان ایجاد کنه، جریان خون مغز رو تغییر بده و احساسات منفی رو کم کنه.

شرکت‌کننده‌ها از احساساتی مثل یکی شدن با جهان، سعادت و سرخوشی حرف زدن، که این یعنی تمرین تنفس ممکنه یه جایگزین امن و طبیعی برای مواد روان‌گردان تو درمان سلامت روان باشه.

تمرین تنفس همراه با گوش دادن به موسیقی

تمرین‌های تنفسی که با موسیقی انجام می‌شن، ممکنه احساس سعادت عمیقی به وجود بیارن و همزمان جریان خون رو تو مناطقی از مغز که مسئول پردازش احساسات هستن، تغییر بدن. این یافته از یه تحقیقی میاد که به تازگی تو مجله PLOS One منتشر شده. این تحقیق نشون داده که این تغییرات حتی وقتی بدن علائم واکنش به استرس رو نشون میده هم می‌تونن اتفاق بیفتن و با کاهش احساسات منفی گزارش‌شده مرتبطن.

تو سال‌های اخیر، تمرین تنفس به عنوان راهی برای کاهش ناراحتی‌های روانی خیلی محبوب شده. بعضی از روش‌ها که شامل تنفس سریع‌تر یا عمیق‌تر، اغلب همراه با موسیقی هستن، می‌تونن حالت‌های تغییریافته هوشیاری (ASC) شبیه به اونایی که با مواد روان‌گردان ایجاد می‌شن، به وجود بیارن. یه نوع از این تمرین‌ها که بهش «تنفس با تهویه بالا» (HVB) میگن، ممکنه یه گزینه بدون دارو برای رسیدن به این اثرات باشه و موانع قانونی و اخلاقی کمتری برای استفاده گسترده تو درمان داشته باشه. با وجود محبوبیت روزافزونش، فرآیندهای بیولوژیکی و تجربیات شخصی پشت این حالت‌های تغییریافته هوشیاری که با HVB ایجاد می‌شن، به طور عمیق مطالعه نشده.

کشف حالت‌های تغییریافته هوشیاری

برای پر کردن این شکاف، محقق‌ها بررسی کردن که چطور HVB این حالت‌های تغییریافته هوشیاری رو تو آدمایی که تو انجام این تکنیک تجربه دارن، ایجاد می‌کنه. اونا داده‌های خودگزارشی رو از ۱۵ شرکت‌کننده آنلاین، ۸ شرکت‌کننده تو آزمایشگاه و ۱۹ نفری که تحت ام‌آر‌آی قرار گرفتن، جمع‌آوری کردن. هر نفر یه جلسه ۲۰ تا ۳۰ دقیقه‌ای تنفس مداوم و ریتمیک همراه با موسیقی رو انجام داد. نیم ساعت بعد از جلسه، شرکت‌کننده‌ها پرسشنامه‌هایی رو پر کردن و تجربیاتشون رو توصیف کردن.

نتایج نشون داد که شدت حالت‌های تغییریافته هوشیاری که با HVB ایجاد می‌شد، با فعال شدن سیستم عصبی سمپاتیک قلبی-عروقی متناسب بود، که با کاهش تنوع ضربان قلب مشخص می‌شد و نشون‌دهنده یه واکنش احتمالی به استرس بود. علاوه بر این، این حالت‌ها با کاهش شدید جریان خون تو اپرکولوم چپ و اینسولای خلفی—مناطقی از مغز که مسئول نمایش وضعیت داخلی بدن، از جمله تنفس هستن—مرتبط بود.

همچنین، با وجود اینکه HVB باعث کاهش زیاد و کلی جریان خون به مغز می‌شد، در طول جلسه یه افزایش تدریجی تو جریان خون به آمیگدال راست و هیپوکامپ قدامی وجود داشت، که مناطقی از مغز هستن که تو پردازش خاطرات عاطفی نقش دارن. این تغییرات جریان خون با تجربیات روان‌گردان همبستگی داشت و نشون می‌داد که این تغییرات ممکنه زیربنای اثرات مثبت این نوع تمرین تنفس باشن.

بی‌کرانی اقیانوسی و شباهت‌ها به مواد روان‌گردان

در طول همه جلسات آزمایشی، شرکت‌کننده‌ها کاهش ترس و احساسات منفی رو گزارش کردن و هیچ واکنش نامطلوبی هم نداشتن. بین همه شرکت‌کننده‌ها و تو همه شرایط آزمایشی، HVB به طور قابل اعتمادی حالت‌های تغییریافته هوشیاری رو تقویت کرد که بیشترشون تحت سلطه «بی‌کرانی اقیانوسی» (OBN) بودن. این اصطلاح رو فروید تو سال ۱۹۲۰ ابداع کرد و مجموعه‌ای از احساسات مرتبط مثل تجربه معنوی، بینش، حالت سعادت، شخصیت‌زدایی با تجربه مثبت و تجربه یکی شدن با جهان رو توصیف می‌کنه. OBN به عنوان یه جنبه تعیین‌کننده از حالت‌های تغییریافته هوشیاری که با مواد روان‌گردان مثل سیلوسایبین ایجاد می‌شن، در نظر گرفته می‌شه.

به گفته نویسنده‌های این تحقیق، مطالعه‌شون جدید و اکتشافی بود و نیاز به تکرار تو تحقیقات آینده با نمونه‌های بزرگتر و یه گروه کنترل برای جدا کردن اثرات موسیقی روی مغز داره. با وجود این محدودیت‌ها، یافته‌ها درک بهتری از HVB ارائه میدن و تحقیقات رو به سمت بررسی کاربردهای درمانیش هدایت می‌کنن.

نقشه‌برداری از مغز در حین تمرین تنفس

نویسنده‌ها اضافه می‌کنن: «تحقیق ما اولین تحقیقیه که از تصویربرداری عصبی برای نقشه‌برداری از تغییرات نوروفیزیولوژیکی که در حین تمرین تنفس اتفاق می‌افته، استفاده کرده. یافته‌های کلیدی ما شامل اینه که تمرین تنفس می‌تونه به طور قابل اعتمادی حالت‌های روان‌گردان عمیقی رو ایجاد کنه. ما معتقدیم که این حالت‌ها با تغییرات تو عملکرد مناطق خاصی از مغز که تو خودآگاهی، و پردازش ترس و خاطرات عاطفی نقش دارن، مرتبطن. ما فهمیدیم که تغییرات عمیق‌تر تو جریان خون تو مناطق خاصی از مغز، با احساسات عمیق‌تر یکی شدن با جهان، سعادت و رهایی عاطفی، که در مجموع بهشون «بی‌کرانی اقیانوسی» میگن، مرتبطه.»

ایمی کارتار، نویسنده اصلی، اضافه می‌کنه: «انجام این تحقیق یه تجربه فوق‌العاده بود. کشف یه حوزه جدید خیلی هیجان‌انگیز بود؛ با اینکه خیلی از آدما به صورت تجربی فواید سلامتی تمرین تنفس رو می‌شناسن، این سبک تنفس سریع توجه علمی خیلی کمی دریافت کرده. ما از شرکت‌کننده‌هامون خیلی سپاسگزاریم که این کار رو ممکن کردن.»

یه مسیر طبیعی به سوی تحول

دکتر آلساندرو کولاسانتی اضافه می‌کنه: «تمرین تنفس یه ابزار قدرتمند و در عین حال طبیعی برای تعدیل عصبیه که از طریق تنظیم متابولیسم تو سراسر بدن و مغز کار می‌کنه. این روش یه پتانسیل فوق‌العاده‌ای به عنوان یه مداخله درمانی تحول‌آفرین برای شرایطی داره که اغلب هم ناراحت‌کننده و هم ناتوان‌کننده هستن.»

لینک منبع